Sprzedaż wysyłkowa na terytorium kraju zdefiniowana została w art. 2 pkt 24 ustawy o VAT. Pojęcie to oznacza dostawę towarów wysyłanych lub transportowanych przez podatnika podatku od wartości dodanej lub na jego rzecz z terytorium innego państwa członkowskiego na terytorium kraju, które jest państwem przeznaczenia wysyłanego lub transportowanego towaru, pod warunkiem że dostawa jest dokonywana na rzecz:

a) podatnika lub osoby prawnej niebędącej podatnikiem w rozumieniu art. 15 - którzy nie mają obowiązku rozliczania wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, lub

b) każdego innego niż wymieniony w lit. a) podmiotu, niebędącego podatnikiem w rozumieniu art. 15 i niemającego obowiązku rozliczania wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.

W praktyce sprzedaż wysyłkowa na terytorium kraju najczęściej dotyczy dostaw na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, rolników ryczałtowych oraz drobnych przedsiębiorców.

Ze względu na to, że podmiot francuski przesyła towary do Polski, a nabywcy są osobami fizycznymi nieprowadzącymi działalności gospodarczej, dostawa wyrobów odzieżowych nie stanowi dla sprzedawcy wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Dla polskiego nabywcy, który nie jest podatnikiem VAT, nie jest to WNT.

Zakup towarów przez polski podmiot (na którym nie będzie ciążył obowiązek rozliczenia wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów), w przypadku gdy sprzedawcą jest podatnik podatku od wartości dodanej z innego państwa Unii, a towar jest przesyłany z kraju Unii na terytorium Polski jest dla francuskiego dostawcy sprzedażą wysyłkową na terytorium kraju.

Sposób opodatkowania sprzedaży wysyłkowej na terytorium kraju uregulowano w art. 24 ustawy o VAT. Określono tam, iż co do zasady w przypadku sprzedaży wysyłkowej na terytorium kraju, dostawę towarów uznaje się za dokonaną na terytorium kraju, ale podatników obowiązują przy tym określone limity.

W przypadku sprzedaży wysyłkowej na terytorium kraju dostawę towarów uznaje się za dokonaną poza terytorium kraju, jeżeli całkowita wartość towarów innych niż wyroby akcyzowe, wysyłanych lub transportowanych z tego samego państwa członkowskiego na terytorium kraju, pomniejszona o kwotę podatku od wartości dodanej, nie przekroczyła w roku podatkowym kwoty 160.000 zł.

Zasadę tę można stosować, pod warunkiem że również w poprzednim roku podatkowym limit ten nie był przekroczony.

Jeżeli więc całkowita wartość towarów, innych niż wyroby akcyzowe, wysyłanych lub transportowanych przez danego podatnika z tego samego państwa członkowskiego na terytorium kraju, pomniejszona o kwotę podatku, będzie mniejsza lub równa w jednym roku podatkowym kwocie 160.000 zł, wówczas dostawę towarów uznaje się za dokonaną poza terytorium kraju.

Jeśli w sytuacji opisanej w pytaniu sprzedaż w okresie styczeń-listopad 2011 r. nie przekroczyła limitu 160.000 zł, włoska spółka prawidłowo opodatkowywała dostawy we Włoszech.

Warto w tym momencie przypomnieć, iż w art. 14 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 282/2011 z dnia 15 marca 2011 r. ustanawiającego środki wykonawcze do dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L nr 77/1), obowiązującego w zasadniczej części od dnia 1 lipca 2011 r. zdefiniowano zasadę określenia momentu, w którym uznaje się, że podatnik przekroczył obrót dla sprzedaży wysyłkowej, który zobowiązuje go do rozliczania się już w państwie, do którego wysyła towary. W przypadku przekroczenia kwoty ustalonej przez państwo członkowskie, do którego towary są wysyłane, miejsce opodatkowania na terytorium państwa członkowskiego przeznaczenia dla wysyłanych lub transportowanych towarów obowiązuje, począwszy od dostawy, którą przekroczono tę kwotę.

Unijni podatnicy podatku od wartości dodanej, u których sprzedaż w roku podatkowym nie przekracza 160.000 zł, mogą wybrać Polskę jako miejsce opodatkowania dokonywanej sprzedaży wysyłkowej, pod warunkiem pisemnego powiadomienia naczelnika urzędu skarbowego o skorzystaniu z tego wyboru.

Powiadomienie to składa się co najmniej 30 dni przed datą dostawy, począwszy od której podatnik wybiera Polskę jako miejsce opodatkowania dostaw. Wybór miejsca opodatkowania, o którym mowa, obowiązuje przez 2 lata od daty pierwszej dostawy dokonanej w trybie przewidzianym tą opcją. W przypadku gdy po upływie dwóch lat, podatnik rezygnuje z korzystania z tej możliwości, jest on obowiązany do pisemnego powiadomienia naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji.

Hiszpański podatnik może więc jeszcze przed przekroczeniem określonego limitu sprzedaży skorzystać z możliwości wyboru Polski jako miejsca opodatkowania swoich dostaw.

Dzięki temu w trakcie roku podatkowego nie będzie musiał zmieniać systemu rozliczeń ze względu na przekroczenie limitu. Zapobiegnie to również konieczności dostosowania ceny za dostarczany towar, spowodowanej zmianą wysokości stawek obowiązujących w innym państwie.

Zasad dotyczących sprzedaży wysyłkowej na terytorium kraju nie stosuje się do:

1) nowych środków transportu,

2) towarów, które są instalowane lub montowane z próbnym uruchomieniem lub bez niego, przez podatnika dokonującego ich dostawy lub przez podmiot działający na jego rzecz,

3) towarów używanych, przedmiotów kolekcjonerskich i innych wymienionych w art. 120 ust. 1 ustawy o VAT, dla których podstawą opodatkowania jest marża, opodatkowanych w państwie członkowskim wysyłki,

4) towarów używanych, przedmiotów kolekcjonerskich i innych wymienionych w art. 120 ust. 1 ustawy o VAT będących przedmiotem dostawy na aukcji (licytacji) w państwie członkowskim rozpoczęcia transportu lub wysyłki, jeżeli dostawa ich jest dokonywana przez organizatora aukcji (licytacji) oraz do dostawy tej zastosowano szczególne zasady opodatkowania podatkiem od wartości dodanej obowiązujące w państwie członkowskim rozpoczęcia transportu lub wysyłki, stosowane do dostaw towarów dokonywanych przez organizatora aukcji (licytacji), wyłączające uznanie dostawy towarów za czynność odpowiadającą wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów.